Chcesz otrzymywać najnowsze wiadomości
Wydarzenia
Na pierwszym planie gospodarka

Priorytety polskiej Prezydencji

Dariusz Styczek

Polski rząd przyjął w ubiegłym roku dokument, z którego wynika, że główne przesłania polskiej Prezydencji UE będą oscylować wokół: Wieloletnich Ram Finansowych 2014–2020, stosunków ze Wschodem, rynku wewnętrznego, wzmocnienia zewnętrznej polityki energetycznej UE, wspólnej polityki bezpieczeństwa i obrony oraz wykorzystania kapitału intelektualnego Europy.



Zadania wynikające z Prezydencji

Przygotowanie i sprawowanie Prezydencji w Radzie UE wiąże się z koniecznością koordynowania kilku tysięcy spotkań, zarówno formalnych, poświęconych omawianiu bieżących spraw, jak też i nieformalnych, w celu wymiany poglądów w sprawach długoterminowych, w Brukseli, Luksemburgu oraz kraju Prezydencji, w tym także spotkań na najwyższym szczeblu, tj. Rady Europejskiej, szczytów z przywódcami państw spoza Unii. Kluczową rolą Prezydencji jest wypracowywanie porozumień między państwami członkowskimi szczególnie wtedy, gdy poruszane są kwestie drażliwe i kontrowersyjne.
    Innym zadaniem jest reprezentowanie Rady wobec instytucji UE, w szczególności wobec Komisji Europejskiej i Parlamentu Europejskiego. Zadanie to wymaga przede wszystkim biegłości proceduralnej i merytorycznej, zarówno na szczeblu politycznym, jak i przede wszystkim urzędniczym. Przez pół roku państwo sprawujące Prezydencję prowadzi prace Rady i kształtuje jej relacje z partnerami instytucjonalnymi, przewodniczy spotkaniom roboczym, a także regularnie informuje Parlament Europejski o prowadzonych pracach.

Polskie priorytety

Polska, tak jak każde państwo członkowskie obejmujące Prezydencję, szczegółowo zaprogramowała swoje działania, postawiła sobie konkretne cele i wskazała obszary priorytetowe. Przygotowywanie Prezydencji od strony programowej przebiegał dwutorowo: z jednej strony prowadzona była swoista inwentaryzacja spraw, które pojawią się w kalendarzu UE w II połowie 2011 r., z drugiej – zidentyfikowane zostały obszary zainteresowania polskiej Prezydencji.
    Dokument przyjęty jeszcze w ubiegłym roku przez Radę Ministrów całościowo obejmuje dotychczasowe prace nad programem przewodniczenia UE. Przyjęcie przez rząd dokumentu nie oznacza podjęcia wiążącej decyzji w sprawie priorytetów polskiego przewodnictwa, lecz wyznacza jedynie możliwe kierunki działania unijnej administracji. Polska podczas swojej Prezydencji planuje poświęcić szczególną uwagę sześciu obszarom. Trzy z nich dotyczyć będą spraw ekonomicznych, pozostałe kwestii polityczno-społecznych.

Reforma unijnego budżetu

Podczas polskiej Prezydencji rozpoczną się prace nad Wieloletnimi Ramami Finansowymi UE na lata 2014–2020. Budżet unijny jest traktowany jako część pierwszego priorytetu polskiej prezydencji („Integracja jako źródło wzrostu"). Zdaniem polskiego rządu, w czasach kryzysu to właśnie budżet unijny powinien się stać narzędziem inwestycyjnym, które istotnie przyczyni się do wzrostu gospodarczego UE. Głównym elementem polityki inwestycyjnej Unii jest i powinna pozostać polityka spójności, służąca realizacji celów strategii „Europa 2020".
    Wśród tematów, nad którymi polska Prezydencja będzie chciała się pochylić ze szczególną uwagą, znajdą się m.in. kwestie ustalenia źródeł dochodu własnego budżetu Unii, przyszłości unijnej polityki spójności (funduszy europejskich dla biedniejszych regionów) oraz reformy Wspólnej Polityki Rolnej, która pochłania do tej pory gros środków z unijnej kasy.
    W debacie nad unijnym budżetem polski rząd będzie chciał ­– według ministra Mikołaja Dowgielewicza, sekretarza stanu ds. europejskich i polityki ekonomicznej w Ministerstwie Spraw Zagranicznych, odegrać rolę „honest broker" (bezstronnego mediatora), dążącego do kompromisu, potrafiącego wypracować porozumienie uwzględniające interesy wszystkich stron. Negocjacyjną pozycję polskiego rządu znacząco ułatwi fakt, że w czasie polskiej Prezydencji rozmowy nie będą jeszcze zaawansowane – co oznacza, że żaden strategiczny interes Polski nie będzie zagrożony. Polska Prezydencja będzie zatem wolna od podejrzeń o promowanie własnego narodowego interesu w negocjacjach budżetowych.
    Negocjacje unijnego budżetu na lata 2014–2020 będą kluczowym czynnikiem stanowiącym o sukcesie polskiego przewodnictwa. Na czas polskiej prezydencji przypadnie etap dogłębnej analizy propozycji Komisji Europejskiej i identyfikacji głównych zagadnień negocjacyjnych. Rozmowy na ten temat rozpoczną się w połowie 2011 r. i będą trwały do drugiej połowy 2012 r.

Rynek wewnętrzny jeszcze bardziej zintegrowany

W dobie kryzysu Unia szuka wzrostu gospodarczego – polska Prezydencja będzie postulować wzmocnienie rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, w którym tkwi niewykorzystany potencjał wzrostu unijnej gospodarki. Rozwijanie rynku wewnętrznego UE to kontynuowanie działań na rzecz swobodnego przepływu towarów, osób, usług i kapitału. Polskie działania będą się koncentrować między innymi na rozpoczęciu dyskusji nad pogłębianiem liberalizacji usług na rynku wewnętrznym, regulacjach dotyczących sektora finansowego lub znoszeniu barier w handlu.
    Według ministra Dowgielewicza, jeśli Europa ma być konkurencyjna w skali globalnej, to nie może się skupiać tylko na spłacie zaciągniętych długów i naprawie swoich finansów publicznych. Konieczne są dodatkowe, równolegle podejmowane kroki. Takim krokiem może być pogłębienie integracji rynku wewnętrznego oraz wykorzystanie budżetu UE do budowy konkurencyjnej Europy, a także otwieranie nowych rynków zbytu dla UE.
    Jak Polska chce integrować unijny rynek? Zamierza tego dokonać m.in. dzięki przygotowanemu przez Komisję Europejską pakietowi zmian w unijnych dyrektywach rynkowych, zwanych „Single Market Act". Polska w trakcie Prezydencji chce położyć nacisk na rozwój rynku usług elektronicznych i w tym celu podejmie działania na rzecz zniesienia barier uniemożliwiających przeprowadzanie transakcji transgranicznych on-line oraz dalsze prace nad obniżaniem cen w usługach roamingowych. Priorytetem polskiej Prezydencji będą ponadto działania związane z dalszym rozwojem rynku usług, który ma już ok. 70 proc. udziału w unijnym PKB.

Wzmocnienie zewnętrznej polityki energetycznej Unii Europejskiej

Polska proponuje pogłębioną dyskusję na temat nowych rozwiązań legislacyjnych i pozalegislacyjnych, które pozwolą zachować konkurencyjność europejskiego sektora energetycznego. Na forum Rady i Komisji Europejskiej odbędzie się debata na temat obecnych rozwiązań i nowych kierunków działania Unii Europejskiej w obszarze rynku energii.
    Polska Prezydencja chce przeprowadzić analizy aktualnego stanu zewnętrznej polityki energetycznej UE oraz przyspieszyć prace nad nową strategią energetyczną na najbliższą dekadę.
    W rozmowie z portalem wnp.pl minister Dowgielewicz zaznaczył, że w priorytecie „Bezpieczna Europa" szczególne znaczenie ma wzmocnienie unijnej zewnętrznej polityki energetycznej. Pozycja Unii wobec głównych producentów, konsumentów i państw tranzytowych surowców energetycznych może być zdecydowanie silniejsza, jeśli podjęte zostaną aktywne działania pozwalające na sprawniejsze funkcjonowanie UE w międzynarodowym środowisku energetycznym, co przełoży się na znaczne oszczędności i lepsze warunki rozwoju gospodarczego.
    Dla polskiej gospodarki kluczowym elementem unijnej polityki energetycznej jest i pozostanie sprawa limitów emisji CO2.     
    Kompromisowe zapisy pakietu klimatyczno-energetycznego z 2008 r. gwarantują dobrą sytuację wyjściową dla polskiego przemysłu energochłonnego już w 2013 r., czyli w momencie, w którym rozpocznie się kolejna faza handlu emisjami.
    Polskie przedsiębiorstwa działające w energochłonnych sektorach nie będą musiały kupować wszystkich praw do emisji. Będą im przysługiwać darmowe zezwolenia w zależności od tego, jak bardzo spełniają wyznaczone przez KE kryteria (im nowocześniejsze i przyjazne środowisku technologie produkcji, tym większa pula darmowych zezwoleń). Co więcej, te branże, które są szczególnie narażone na tzw. zjawisko „carbon leakage" (przenoszenie produkcji wiążącej się z dużą emisją CO2 do krajów gdzie nie obowiązują tak restrykcyjne standardy emisyjne jak w UE) będą otrzymywać nawet do 100 proc. bezpłatnych uprawnień na emisję CO2, a ich sytuacja będzie systematycznie monitorowana, by dostosować ją do bieżącej sytuacji międzynarodowej.

Bezpieczeństwo, stosunki ze Wschodem i kapitał intelektualny

Są to trzy podstawowe priorytety z dziedziny polityki zagranicznej i społecznej. W zakresie polityki bezpieczeństwa wspólnie z Wysokim Przedstawicielem Unii Europejskiej do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa, polska  Prezydencja będzie dążyć do podniesienia sprawności UE w sferze zarządzania kryzysowego, pogłębienia współpracy państw członkowskich w dziedzinie obronności oraz zapewnienia partnerstwa z NATO.
    Jeśli chodzi o stosunki ze Wschodem, to polski rząd ma nadzieję, że w trakcie polskiej prezydencji uda się ustanowić nowe ramy współpracy między UE a Rosją. Prezydencja będzie wspierać działania służące podpisaniu nowego porozumienia z Rosją, zakreślającego merytoryczne i formalnoprawne ramy partnerstwa UE – Rosja oraz rozwijać unijno-rosyjskie Partnerstwo na rzecz Modernizacji.
    Wspólnie z Wysokim Przedstawicielem Unii Europejskiej do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa, Polska będzie promować tematykę powiązaną z polityką wschodnią. W relacjach z krajami objętymi Partnerstwem Wschodnim polska Prezydencja będzie dążyć do zawierania umów stowarzyszeniowych, tworzenia stref wolnego handlu z UE, dokonania postępu w liberalizacji wizowej i handlowej oraz zintensyfikowania współpracy gospodarczej.
    Podczas Prezydencji Polska rozpocznie na forum Unii dyskusję nad  wykorzystaniem kapitału intelektualnego Europy. Jest to podstawowy priorytet o charakterze społecznym na najbliższe półrocze.
    Inteligentny, zrównoważony i sprzyjający włączeniu społecznemu wzrost gospodarczy będzie możliwy jedynie przez pełne wykorzystanie wszystkich możliwości społeczno-gospodarczych, jakie tkwią w poszczególnych państwach członkowskich. Dzięki temu będzie możliwe zapewnienie dalszej spójności społecznej, gospodarczej i terytorialnej Unii Europejskiej. Polska Prezydencja chce wypełnić tę lukę poprzez podjęcie tematu kapitału intelektualnego na forum Unii Europejskiej.
    Dodatkowym ważnym elementem programu będą inicjatywy o silnym wydźwięku społeczno-ekonomicznym: Europejski Rok Wolontariatu, Europejski Kongres Kultury, podjęcie problematyki osób niepełnospraw-nych, Forum Rynku Wewnętrznego. Polska Prezydencja będzie ponadto realizować bieżącą agendę europejską, w tym takie  kwestie jak kontynuacja debaty o zarządzaniu gospodarczym czy dalsze rozszerzenie Unii Europejskiej (możliwe podpisanie Traktatu Akcesyjnego z Chorwacją).



dodano: 2012-01-10 21:27:08